کودکان و تمایل آن ها به جلب توجه

آیا فرزندتان خیال می‌کند مرکز جهان است و طوری رفتار می‌کند که انگار همه باید مثل سیاراتی که به دور خورشید می‌گردند به دور او بچرخند؟ آیا آن‌قدر گریه می‌کند تا بالاخره آنچه را که می‌خواهد به دست بیاورد؟ 

اگر فرزندتان در هر فرصتی به دنبال جلب توجه شماست، در ادامه‌ی این مطلب با ما همراه باشید.

 

بچه‌ها چگونه جلب توجه می‌کنند؟

فرزند شما ممکن است برای جلب توجه از روش‌های زیر استفاده ‌کند:

• کج خلقی‌کند؛
• رفتارهای خشونت‌آمیز یا عجیب نشان ‌دهد؛
• به اتفاق‌هایی که می‌افتد واکنش بیش از اندازه یا نامتناسب نشان ‌دهد؛
• جراحت‌ها و آسیب‌ها را بزرگ‌نمایی‌ کند؛
• برای جلب همدردی یا ترحم در اختلافات با دیگران، نقش «قربانی» را ایفا ‌کند؛
• فریاد یا نق بزند؛
• وقتی واقعاً ناراحت نیست، گریه کند؛
• داستان‌ها یا خاطرات بیش از اندازه تخیلی و غیرواقعی تعریف کند.

توجه کنید که ممکن است فرزندتان همه‌ی این رفتارها یا تعدادی از آن‌ها را به دلایلی غیر از جلب توجه نشان دهد. مثلاً دانش‌آموزی که در کلاس رفتار نامناسب دارد، ممکن است به ناتوانی در یادگیری یا مشکلات توجه دچار باشد، یا کودکی که به‌نظر می‌رسد به اتفاق‌های ساده بیش از اندازه واکنش نشان می‌دهد، ممکن است بسیار حساس باشد.

 

جلب توجه منفی کودک

جلب توجه منفی زمانی اتفاق می‌افتد که کودک رفتارهای نامناسب، آسیب‌زا یا ناپسندی را به منظور جلب توجه دیگران انجام دهد. 

نشانه‌های رفتار توجه‌جویانه‌ی منفی:

• کودک صدایش را بالا می‌برد؛
• از بزرگسالان سرپیچی می‌کند یا آن‌ها را نادیده می‌گیرد؛
• فریاد می‌زند یا گریه می‌کند؛
• دیگران را هل می‌دهد یا به آن‌ها ضربه می‌زند؛
• وسایل را به‌عمد خراب می‌کند.

 

علت تمایل کودک به جلب توجه دیگران

کودکان در محدوده‌ی 3 تا 7 سال، به‌سادگی نمی‌توانند نیازها و خواسته‌هایشان را تشخیص دهند و اغلب نمی‌دانند آن‌ها را چطور بیان کنند. این یک مشکل رشدی است؛ بنابراین ساده‌ترین روش برای برقراری ارتباط، جلب توجه است. اما اگر فرزندتان در این بازه‌ی سنی قرار ندارد یا دائماً جلب توجه می‌کند، باید به دنبال علت رفتار او باشید.

ممکن است فرزندتان به این دلایل دنبال جلب توجه شما باشد:

به توجه بیشتر یا متفاوت شما نیاز دارد؛

شما رفتارهای توجه‌جویانه‌ی او را تقویت می‌کنید؛

نیازی دارد که برآورده نمی‌شود.

تنهایی، بی‌حوصلگی، اختلال نقص توجه و بیش‌فعالی (ADHD) و روان آسیب‌دیده‌ی کودک هم ممکن است از دلایل تمایل کودک به جلب توجه دیگران باشد.

 

جلب توجه کودک در مهمانی‌ها و جمع‌

بسیاری از کودکان در مهمانی‌ها بیشتر تمایل دارند که توجه پدرومادر و بزرگترها را جلب کنند. این رفتار ممکن است به دلایل زیر بروز کند: 

اجتماعی‌بودن: بچه‌ها اجتماعی‌اند و دوست دارند با دیگران ارتباط برقرار کنند. فرزندتان ممکن است برای برقراری ارتباط با بچه‌های دیگر یا بزرگترها رفتارهای توجه‌جویانه نشان دهد.

تفریح و سرگرمی: مهمانی‌ها برای بچه‌ها فرصتی برای تفریح و سرگرمی‌اند. ممکن است فرزندتان برای سرگرمی یا برای دستیابی به خوراکی‌ها و هدایا جلب توجه کند.

نشان‌دادن خود: بعضی از کودکان علاقه دارند به دیگران نشان دهند که چقدر باهوش، زیبا یا خلاق‌اند و از طریق جلب توجه به این هدفشان می‌رسند.

تقلید: ممکن است فرزندتان از رفتارهایی که در مهمانی دیده، تقلید کند و توجه دیگران را به خود جلب کند.

به‌طور کلی، جلب توجه در مهمانی‌ها برای کودکان رفتاری طبیعی و عادی به شمار می‌آید و به رشد اجتماعی آن‌ها کمک می‌کند.

 

واکنش به جلب توجه کودکان:

در این‌ بخش، 6 راهکار پیشنهاد داده‌ایم که می‌توانید آن‌ها را به‌کار بگیرید و رفتار توجه‌جویانه‌ی فرزندتان را اصلاح کنید:

۱.همدل باشید

وقتی فرزندتان رفتاری ناپسند دارد، ممکن است ابراز همدلی و مهربانی با او دشوار باشد، اما اگر سطح رشد او را درک کرده باشید، متوجه خواهید شد که او نمی‌تواند از عهده‌ی بیان نیازهایش بربیاید، بنابراین دیگر برایتان دشوار نیست که واکنش مناسب‌تری به او نشان دهید.

۲.زبان عشق فرزندتان را بیابید

همه‌ی توجه‌ها نتیجه‌ی یکسانی ندارند. ممکن است خیال کنید فرزندتان را غرق توجه کرده‌اید، اما او این‌‌طور احساس نکند. اگر نمی‌دانید که چه نوع توجهی برای فرزندتان معنادارتر است، توصیه می‌کنیم کتاب پنج زبان عشق کودکان نوشته‌ی «گری چپمن» را بخوانید تا شکاف‌های احتمالی در رابطه با فرزندتان را بهتر درک کنید و مطمئن شوید که فرزندتان عشق و توجهی را که نیاز دارد، از شما دریافت می‌کند.

۳.به دنبال نیازهای برآورده‌نشده باشید

بچه‌های کوچک اغلب نمی‌توانند نیازها و خواسته‌هایشان را بیان کنند، پس وظیفه‌ی شماست که حواستان به تمام نیازهای برآورده‌نشده‌ی فرزندتان باشد. ممکن است فرزندتان جلب توجه کند، اما آنچه او واقعاً نیاز دارد این است که احساس کند شنیده می‌شود. 

۴.رفتار را نادیده بگیرید، نه فرزندتان را

اگر فرزندتان درحالی‌که با تلفن حرف می‌زنید، به پایتان آویزان است و گریه می‌کند، با او ارتباط چشمی برقرار نکنید، به گفت‌و‌گوی خود ادامه دهید و به او اشاره کنید که تا تمام‌شدن تماس تلفنی صبر کند. 

۵.موارد اضطراری را برای فرزندتان توضیح دهید

تفاوت بین وضعیت خطرناک (جایی که توجه فوری شما ضروری است) و یک موقعیت عادی و غیرفوری را برای فرزندتان توضیح دهید. مثلاً اگر خواهر یا برادر کوچک‌تر او چاقو به دست گرفته یا خود کودک آسیب دیده است، موقعیت اضطراری است و توجه فوری شما را می‌طلبد، اما اگر فرزندتان درحالی‌که شما در حال آشپزی هستید، می‌خواهد ویدیویی را به شما نشان دهد، موقعیت اضطراری نیست و او می‌تواند کمی منتظر بماند.

نکته: می‌توانید با فرزندتان قرار بگذارید که اگر اتفاق واقعاً مهمی افتاد، علامت خاصی را به شما نشان دهد. تعیین یک عبارت خاص برای بیان موقعیت اضطراری (مثلاً آژیر قرمز) به فرزندتان کمک می‌کند که تفاوت بین موقعیت‌های خطرناک و موقعیت‌های عادی را بیاموزد.

۶.به فرزندتان توجه سالم بدهید

بچه‌هایی که جلب توجه می‌کنند، معمولاً نیاز بیشتری به برقراری ارتباط دارند. اطمینان حاصل کنید که به فرزندتان توجه کافی دارید. توجه‌کردن به این معنا نیست که تمام خواسته‌های فرزندتان را در هر لحظه برآورده کنید، بلکه به این معنی است که هر روز به‌طور مداوم و عاشقانه با او ارتباط برقرار کنید.

توجه سالم می‌تواند به شکل بازی باکیفیت، با هم کتاب‌خواندن، خوردن وعده‌های غذایی در کنار خانواده و صحبت درباره‌ی اتفاقات روز و داشتن برنامه‌ی منظم پیش از خواب باشد.

رفتار توجه‌جویانه‌ی بچه‌ها برای پدرومادر آزاردهنده است، اما به یاد داشته باشید که مرحله‌ا‌ی کاملاً طبیعی از رشد فرزندتان است و با به‌کارگیری راهکارها می‌توانید رفتار فرزندتان را بهبود ببخشید.