رشد نوزاد از هشت تا نه ماهگی

نکات کلیدی

• در هشت تا نه‌ ماهگی، اتفاقات زیادی در رشد کودک رخ می‌دهد.
• کودکتان احتمالاً عواطف پخته‌تری از خود بروز می‌دهد. همچنین احتمالاً شاهد کارهایی مانند دست‌زدن، چهار دست و پا رفتن، تلاش برای ایستادن و خیلی کارهای دیگر خواهید بود.
• صحبت‌کردن و گوش‌دادن، شعر و آواز خواندن، کتاب‌خواندن، و انجام بازی‌های حرکتی همگی برای یادگیری و رشد کودکتان مفید است.
• اگر نگران رشد کودکتان هستید یا به حمایت نیاز دارید با پزشک یا پرستار خانوادگی خود مشورت کنید.

 

هشت تا نه ماهگی نوزاد

کودک سرش شلوغ است: غان و غون می‌کند، دست می‌زند، چهار دست و پا می‌رود، خودش را به بالا می‌کشد تا بایستد.

در این سن، مغز کودک رشد جهشی پیدا می‌کند. نتیجه‌اش این است که حافظه‌اش پیشرفت می‌کند و احتمالاً متوجه خواهید شد که دلبستگی او به افراد، اسباب‌بازی‌ها و کتاب‌های موردعلاقه‌اش حتی از قبل هم بیشتر شده است.

حتی ممکن است کودک به یک نفر وابستگی زیادی پیدا کند و او را به همه ترجیح دهد، مثلاً به شما، همسرتان، یا یکی دیگر از اعضای خانواده یا مراقبانش. در این سن اضطراب جدایی و ترس از غریبه‌ها زیاد دیده می‌شود. خوب است بدانید که این ترس‌ها کاملاً عادی و بخشی از رشد نوزاد است.

در این سن کم‌کم جنبه‌هایی از شخصیت کودک آشکار می‌شود و شما شروع می‌کنید حدس بزنید که او چه جور آدمی قرار است بشود. عواطف او هم در حال پخته‌تر شدن است: کودک حالا قادر است حس ترس را ابراز کند. همچنین می‌تواند حالت چهره شما را بخواند و به آن پاسخ دهد.

کودک کم‌کم شروع می‌کند ارتباط کلمات و معنایشان را بفهمد و زبان بدن شما را درک کند. مثلاً اگر به چیزی اشاره می‌کنید، او به احتمال زیاد به آن نگاه خواهد کرد. او هنوز غان و غون می‌کند، و شاید کلماتی مانند «ماما» و «دادا» را هم بدون این که معنایشان را بداند بگوید.

در این سن کودک همچنین ممکن است:

• صداها را تقلید کند.
• برای جلب‌کردن توجه شما سروصدا کند.
• هر چیزی را که دوروبرش است بررسی کند. مثلاً زنگی را به صدا درآورد، آجرک‌هایش را به هم بکوبد، چیزهایی را که قایم کرده‌اید پیدا کند.
• وقتی به او «نه» می‌گویید کاری را که انجام می‌دهد متوقف کند.
• مهارت‌های غذاخوردن مانند نگه‌داشتن غذا، گاززدن و جویدن را تمرین کند.
• سعی کند خودش با کمک انگشت‌هایش غذا بخورد.

حتماً تعجب خواهید کرد که کودک برای رسیدن به شیء مورد علاقه‌اش می‌تواند چه فاصله دوری را روی پهلو بغلتد یا چهار دست و پا برود تا خود را به آن برساند، بنابراین هیچ‌وقت بدون مراقبت او را روی میز تعویض پوشک، مبل یا تخت رها نکنید. کودک در یک چشم بر هم زدن می‌تواند به جایی رود یا چیزی را بردارد که او را در معرض خطر قرار دهد.

 

کمک به رشد کودک در هشت تا نه‌ ماهگی

چند کار ساده را که در این سن می‌توانید برای کمک به رشد کودک انجام دهید در ادامه بخوانید:

با کودکتان حرف بزنید: کودکتان به مکالمه علاقه دارد. صحبت درباره اتفاقات روزمره به او کمک می‌کند معنای کلمات را بفهمد. و البته، حرف‌زدن هر چه بیشتر، بهتر!

به غان و غون کودک گوش کنید و پاسخ دهید: این کار به رشد مهارت‌های زبانی، ارتباطی و سواد در او کمک می‌کند، و ضمناً باعث می‌شود او احساس «شنیده‌شدن»، مورد علاقه بودن و ارزشمندی کند. خیلی مهم است که با لحنی نرم و مهربان به او پاسخ دهید: می‌توانید حرف بزنید یا شما هم صداهایی تولید کنید. او از گوش‌کردن به بالا و پایین شدن صدای شما لذت می‌برد و عاشق این است که وقتی حرف می‌زنید به صورتتان نگاه کند.

با هم بازی کنید: با هم شعر و آواز بخوانید، دالّی بازی کنید، اسباب‌بازی‌های زنگ‌دار را به صدا درآورید، اسباب‌بازی‌ها را قایم و پیدا کنید، صداهای خنده‌دار یا صدای حیوانات در بیاورید. در این سن، کودکتان از این که با شما بازی کند و کارهایی را که انجام می‌دهید تقلید کند لذت خاصی می‌برد. ضمناً بازی شما و او کمک می‌کند او احساس کند دوستش دارند و در امن و امان است.

با هم کتاب بخوانید: خواندن کتاب، صحبت درباره تصاویر آن و قصه گفتن به پرورش تخیل کودک کمک می‌کند. چنین کارهایی ضمناً کمک می‌کند او زبان را بفهمد و در آینده خواندن و نوشتن را بهتر یاد بگیرد.

او را به حرکت‌کردن ترغیب کنید: حرکت‌کردن و چرخیدن در محیط اطراف به ورزیده‌شدن ماهیچه‌های کودک کمک می‌کند تا در هفته‌ها و ماه‌های بعد بتواند بایستد و راه برود. وقتی چهار دست و پا می‌رود شما هم می‌توانید مثل او چهار دست و پا بروید یا حتی این کار را به شکل یک بازی درآورید، مثلاً دنبال او کنید و سعی کنید به او برسید.

خانه را ایمن کنید تا کودک بتواند بدون این که آسیب ببیند این طرف و آن طرف برود.

گاهی، مثلاً وقت‌هایی که کودک خسته یا گرسنه است، دلش نمی‌خواهد این کارها را انجام دهد. حواستان به سرنخ‌های کودک باشد تا متوجه شوید بس است و نیاز او چیست.

 

پدر و مادر یک نوزاد نه ‌ماهه بودن

شما به عنوان مادر یا پدر همیشه در حال یادگرفتن هستید. هیچ اشکالی ندارد نسبت به دانشتان اعتماد به نفس داشته باشید. اما ضمناً اشکالی هم ندارد گاهی اعتراف کنید که نمی‌دانید و سؤال کنید یا کمک بگیرید.

وقتی همه هوش و حواستان دارد صرف مراقبت از نوزاد می‌شود شاید یادتان برود یا وقت نکنید از خودتان هم مراقبت کنید. اما مراقبت از خودتان چه از نظر جسمی، چه از نظر ذهنی و چه از نظر عاطفی، به رشد و بالندگی هر چه بهتر کودکتان هم کمک می‌کند.

گاهی ممکن است کلافه و ناراحت شوید یا احساس کنید کم آورده‌اید. اشکالی ندارد کمی به خودتان زمان دهید تا آرام‌تر شوید. در این مدت کودک را در جای امنی مانند گهواره‌اش بگذارید یا از شخص دیگری بخواهید مدتی او را نگه دارد. به اتاق دیگری بروید و نفس عمیق بکشید، یا به یکی از اعضای خانواده یا دوستتان زنگ بزنید و با او صحبت کنید تا حال و هوایتان عوض شود.

هیچ‌وقت کودک را نلرزانید. لرزش ممکن است باعث خونریزی در داخل مغز او و حتی آسیب دائمی به آن شود.

هیچ اشکالی ندارد کمک بگیرید. اگر احساس می‌کنید دربرابر مسؤولیت‌ها و مراقبت از کودکتان کم آورده‌اید، با خط کمک به والدین در منطقه‌تان تماس بگیرید.

 

چه زمانی باید نگران رشد کودک نه ماهه شویم؟

اگر نگران مشکلات زیر هستید یا هر یک از آنها را در کودک نه‌ماهه دیدید به پرستار یا پزشک مراجعه کنید:

دیدن، شنیدن و ارتباط

• با شما ارتباط چشمی برقرار نمی‌کند، اجسام در حال حرکت را با نگاهش دنبال نمی‌کند، یا عنبیه چشم‌هایش بیشتر وقت‌ها در گوشه داخلی چشم یا گوشه خارجی آن قرار گرفته است.
• غان و غون نمی‌کند.
• سرش را به سمت صداهای محیط یا صدای آدم‌ها نمی‌چرخاند.

رفتار

علامتی از خوشحالی یا ناراحتی نشان نمی‌دهد، یا نسبت به مراقبانش حسی ندارد: مثلاً به شما لبخند نمی‌زند.

حرکت

• سر و دست‌ و پایش خیلی شل و آویزان یا خیلی سفت و بی‌حرکت است. 
• نمی‌تواند به کمک شما بنشیند یا بایستد.
• از یکی از دست‌هایش خیلی بیشتر از دست دیگرش استفاده می‌کند.

علاوه بر موارد بالا، اگر متوجه شدید کودک نه ماهه مهارتی را که قبلاً داشته از دست داده است، به متخصص سلامت کودکان مراجعه کنید.

ضمناً اگر خود یا همسرتان نشانه‌هایی از افسردگی پس از زایمان در زنان و افسردگی پس از زایمان در مردان دارید لازم است به پرستار یا پزشک مراجعه کنید. نشانه‌های افسردگی پس از زایمان عبارت است از بی‌دلیل غمگین بودن یا گریه‌کردن، زودرنجی، کم‌شدن تاب و تحمل، و احساس اضطراب و نگرانی شدید.

 

منبع: raisingchildren.net.au