7 روش کاربردی برای تقویت اعتمادبه‌نفس در نوجوانان

نکات کلیدی

• اعتمادبه‌نفس یعنی باور فرد به این‌که موفق خواهد شد. اعتمادبه‌نفس با عزت‌نفس و استقامت ارتباط تنگاتنگ دارد.
• اعتمادبه‌نفس به نوجوانان کمک می‌کند تصمیم‌های درست و آگاهانه بگیرند و از افراد و موقعیت‌های خطرناک دوری کنند.
• از طریق اهمیت‌دادن به کوشش و تلاش و ترغیب فرزند نوجوانتان به کارهای جدید می‌توانید اعتمادبه‌نفس او را تقویت کنید.

 

اعتمادبه‌نفس در سن پیش‌نوجوانی و نوجوانان

اعتمادبه‌نفس یعنی فرد باور داشته باشد که موفق خواهد شد یا باور داشته باشد که در یک موقعیت تصمیم درستی گرفته است.

اعتمادبه‌نفس با ویژگی‌های زیر ارتباط دارد:

عزت‌نفس: یعنی فرد نسبت به خودش حس خوبی داشته باشد و خود را ارزشمند بداند.

استقامت: یعنی فرد در اثر تجربه‌های سخت جا نزند و با موقعیت‌های سخت یا پراسترس کنار بیاید.

مهربانی با خود: یعنی فرد علیرغم این که اوضاع آن طور که می‌خواست یا برنامه‌ریزی کرده بود پیش نمی‌رود با خود مهربان باشد.

اگر فرزندتان نسبت به خودش حس خوبی دارد و فکر می‌کند که اگر شرایط سخت یا خلاف میلش شد می‌تواند با آن کنار بیاید، به احتمال زیاد اعتمادبه‌نفس بیشتری برای امتحان‌کردن کارهای جدید یا مواجه‌شدن با موقعیت‌های سخت خواهد داشت. این ویژگی‌ها یک چرخه مثبت را می‌سازند و یکدیگر را تقویت می‌کنند.

چرا تقویت اعتمادبه‌نفس در نوجوانان مهم است؟

اعتمادبه‌نفس به نوجوانان کمک می‌کند احساس کنند توانایی گرفتن تصمیمات درست و آگاهانه را دارند و می‌توانند از افراد و موقعیت‌های نامناسب دوری کنند.

اگر فرزندتان اعتمادبه‌نفس داشته باشد، احتمال خیلی بیشتری هست که بتواند خود را به شیوه درست ابراز کند، روحیه و نگاه مثبت داشته باشد، به کارهای مفید مشغول شود، مشتاق باشد، و پشتکار داشته باشد.

نوجوانانی که اعتمادبه‌نفسشان کم است کمتر احتمال دارد در فعالیت‌ها شرکت کنند، بیشتر احتمال دارد در کلاس منفعل و عقب باشند، و بیشتر حاضرند تسلیم فشار همسالان شوند. نوجوانی که اعتمادبه‌نفس کمی دارد از قبل فکر می‌کند در کارهایش شکست خواهد خورد و اگر شرایط سخت شد به اندازه کافی تلاش نمی‌کند.

مثلاً یک نوجوان با اعتمادبه‌نفس که با یکی از دوستانش به مشکل برمی‌خورد چه‌بسا مدتی احساس غم و اندوه کند، اما بعد احساس می‌کند که می‌تواند غمش را پشت سر بگذارد و به جنبه‌های مثبت زندگی‌اش مثلاً بر خانواده یا سایر دوستانش توجه کند. اما نوجوانی که اعتمادبه‌نفس کمی دارد احتمالاً بیشتر به هم می‌ریزد و احساس می‌کند مسأله‌ای که با آن روبه‌روست به خاطر نقص و ناتوانی خودش است. چنین فکری می‌تواند بر عزت‌نفس او هم اثر بگذارد و او را به این نتیجه برساند که لیاقت دوستی دیگران را ندارد.

 

چگونه اعتمادبه‌نفس نوجوانان را تقویت کنیم؟

در ادامه چند پیشنهاد را برای تقویت اعتمادبه‌نفس فرزند نوجوانتان بخوانید:

1.عملگرا باشید

به دنبال روش‌های قابل‌انجام و مثبتی باشید که فرزندتان با انجام آن مهارت‌هایش را پرورش دهد، به هدفی دست پیدا کند و موفقیت را تجربه کند. بهترین کار این است که به فرزندتان کمک کنید راهبرد روشنی برای افزایش احتمال موفقیت خود داشته باشد. مثلاً به او بگویید: «آرمان، اگر می‌خوای تو تیم بسکتبال انتخاب بشی باید حواست باشه هر چی مربی میگه گوش بدی و از این جلسه تا جلسه بعد حتماً تمرین کنی».

2.به فرزندتان فرصت انجام کارهای جدید بدهید

وقتی فرزندتان کارهای زیادی را امتحان کند، کم‌کم متوجه می‌شود در چه کارهایی بهتر است از چه چیزهایی لذت می‌برد. همچنین او می‌فهمد که هر آدمی در یک کارهایی خوب است و در یک کارهایی آنقدرها خوب نیست – و اصلاً هم اشکالی ندارد.

3.فرزندتان را به مداومت و تلاش ترغیب کنید

اگر فرزندتان در کاری شکست خورد، به او کمک کنید بفهمد که همه اشتباه می‌کنند. اشکالی ندارد وقتی کاری را برای اولین بار انجام می‌دهیم در آن موفق نشویم، چون عملکرد را می‌توان با تمرین بهتر کرد. همچنین می‌توانید او را ترغیب کنید که با خودش مهربان باشد – مثلاً اگر از عملکرد خود در یک بازی والیبال راضی نیست و اوقاتش تلخ است با خودش با مهربانی حرف بزند، مثلاً: «خب این دفعه خوب پیش نرفت ولی باز هم تلاش می‌کنم.»

4.الگوی او در اعتمادبه‌نفس باشید

می‌توانید در زمینه اعتمادبه‌نفس خودتان هم برای او الگو باشید. مثلاً می‌توانید برای فرزندتان از این بگویید که برای موفق‌شدن در کاری که در نظر دارید می‌خواهید چه کنید. یا مثلاً بگویید که قرار است در محل کار در جلسه‌ای سخنرانی کنید و از این بابت احساس اضطراب می‌کنید. و می‌توانید به او بگویید که دارید روی سخنرانی‌تان تمرین می‌کنید تا به‌خوبی برایش آماده شوید.

5.فرزندتان را ترغیب کنید مثل آدم‌های با اعتمادبه‌نفس رفتار کند

رفتارکردن مثل آدم‌های با اعتمادبه‌نفس می‌تواند واقعاً اعتمادبه‌نفس را افزایش دهد. می‌توانید به فرزندتان یاد دهید که به چشم‌های دیگران نگاه کند، لبخند بزند، طوری لباس بپوشد که ظاهرش را بهتر کند، و نکاتی درباره نحوه صحیح نشستن و راه‌رفتن به او یاد بدهید (مثلاً این که قوز نکند). فرزندتان را ترغیب کنید خود را مشغول فعالیت‌های موردعلاقه‌اش نگه دارد، از موقعیت‌های نامناسب دوری کند، و ذهنش را درگیر کارهایی که نمی‌تواند انجام دهد نکند.

6.مهارت‌های اجتماعی را تمرین کنید

اگر فرزندتان در موقعیت‌های اجتماعی دچار اضطراب می‌شود، احتمالاً به کمک و هدایت شما نیاز است. مثلاً کارهایی مثل علاقه نشان‌دادن به فعالیت‌ها و علایق دیگران و واردشدن به گفتگوها می‌تواند اعتمادبه‌نفس را تقویت کند.

7.تلاش‌های فرزندتان را تحسین کنید

اگر کودک در یک امتحان، مصاحبه یا مسابقه نتیجه موردنظرش را به دست نیاورد، به جای تمرکز بر نتیجه او را بابت تلاش‌هایی که صرف آن کار کرده است تحسین کنید. همچنین می‌توانید با او صحبت کنید که دفعه بعد چه کار کند و چه تغییری در عملکرد خود بدهد.

نوجوانان برای آن که بتوانند با اعتمادبه‌نفس با چالش‌های دوره نوجوانی مواجه شوند نیاز به ارتباط قوی با والدین خود دارند. تلاش کنید میان خود و نوجوانتان اعتماد و رابطه صمیمی ایجاد کنید و پیوندتان را با او حفظ کنید. 

 

کمک‌گرفتن در زمینه اعتمادبه‌نفس فرزند نوجوان

اگر سطح اعتمادبه‌نفس فرزندتان به یکباره شدیداً کاهش پیدا می‌کند، یا اگر اعتمادبه‌نفسش کم است و نمی‌گذارد او کار جدیدی را امتحان کند، به عنوان اولین قدم خوب است با او صحبت کنید تا بفهمید در چه حال و هوایی است و چه اتفاقی دارد می‌افتد.

اما اگر خودتان از پس کمک به او برنمی‌آیید خوب است از معلم فرزندتان، مشاور مدرسه یا یک روانشناس کمک بگیرید.

 

 منبع:  raisingchildren.net.au