رشد کودک از شش تا هشت سالگی
نکات کلیدی
- کودکان وقتی مدرسه را شروع می‌کنند می‌خواهند مستقل باشند اما روابط خانوادگی همچنان مهم‌ترین تأثیر را بر رشدشان دارد.
- در شش تا هشت‌سالگی منتظر بازی‌های پرجزئیات و پیچیده، دوستی‌های محکم‌تر، عواطف چالش‌برانگیز، مهارت‌های فکری و بدنی بهتر، و خیلی چیزهای دیگر باشید.
- با ترغیب کودک به بررسی فکرها و ایده‌های مختلف، تمرکز بر نقاط قوت او، با هم کتاب خواندن، و صحبت درباره موضوعات دشوار از رشد او حمایت کنید.
این ویدیو نشان می‌دهد که کودکان 6 تا 8 ساله برای یادگیری و رشد به چه چیزهایی نیاز دارند. کودکان در این سن، مستقل‌تر می‌شوند، اما کیفیت رابطه‌ی آنها با پدرومادر هنوز بسیار مهم است. همیشه درکارهایی که فرزندتان همراه با شما و دیگران انجام می‌دهد، یادگیری‌های بسیاری اتفاق می‌افتد. دورهمی‌های خانوادگی، پیاده‌روی مشترک و بازی با بچه‌ها فرصت‌های خوبی برای یادگیری‌اند.
رشد کودک از شش تا هشت سالگی
بازی و یادگیری
بازی کودک حالا پیچیده است. کودکان در این سن در بازی‌هایشان از مدرسه یا رسانه ایده می‌گیرند، مثلاً شاید کودکتان برای یک غواص، یک خواننده مشهور یا حتی رییس‌جمهور مهمانی شام ترتیب دهد!
از آنجا که توانایی کودک در کنترل رفتار و عواطف خود بهتر شده است، در بازی‌های دارای قانون و برد و باخت و نیز در رعایت بازی جوانمردانه عملکرد بهتری دارد.
او از دوست پیداکردن و دوست دیگران بودن لذت می‌برد. دوستی باعث ایجاد حس تعلق در کودکان می‌شود و زمینه‌ای را برای یادگیری و تمرین مهارت‌های اولیه دوستی، مانند استفاده مشترک و مذاکره، ایجاد می‌کند.
البته دوستی چالش‌های خود را هم دارد زیرا دوستان گاهی اوقات قلدرمآب یا بدقلق‌اند. حتی شاید دوستان کودکتان گاهی او را در جمع خود شرکت ندهند. بیشتر روابط کودک مثبت و مناسب خواهد بود، اما همیشه حواستان به نشانه‌های قلدری هم باشد.
کودکتان احتمالاً کم‌کم با کودکان هم‌جنس خود بیشتر بازی خواهد کرد.
احساسات
کودکان دوست دارند بزرگسالان مهم زندگی خود مانند پدر و مادر و معلم را راضی کنند. بنابراین شاید متوجه شوید این که کار «درست» چیست برای کودکتان مهم می‌شود. البته در مواردی هم طوری رفتار می‌کند که انگار زیادی از خودش مطمئن است.
او خیلی زود می‌تواند احساس شرمندگی کند و نسبت به نظر و عقیده دیگران درباره خودش حساس است. وقتی اعضای خانواده یا دوستانش ناراحت باشند با آنها بسیار همدلی می‌کند. اما گاه پیش می‌آید که در فاز انتقاد از خود فرو رود و احتمالاً به کمک شما نیاز دارد تا دوباره بتواند به نقاط مثبت خود توجه کند.
شاید متوجه شوید که کودکتان نسبت به اخبار مربوط به بلایای طبیعی یا رویدادهای تلخ آگاهی و توجه بیشتری پیدا کرده است. این آگاهی و توجه می‌تواند منجر به احساساتی از قبیل اضطراب و ترس شود، بنابراین صحبت درباره موضوعات دشوار می‌تواند به او کمک کند به آنچه می‌بیند و می‌شنود معنای درستی بدهد.
تفکر
در این سن درک کودکان از رابطه علت و معلول بهتر می‌شود. کم‌کم متوجه می‌شوند که رفتارشان بر دیگران چه تاثیری دارد، و البته هنوز هم گاهگاهی خودمحور به نظر می‌رسند.
حافظه نیز در حال پیشرفت است و کودکتان حالا می‌تواند اشیاء را بر اساس اندازه، شکل و رنگ دسته‌بندی کند. او از اعداد درک خوبی پیدا کرده است و از پس عملیات ساده ریاضی مانند جمع و تفریق برمی‌آید.
حالا که دارد دنیا را کشف می‌کند آماده باشید که از شما سؤالات بسیار زیادی بپرسد. کودکتان ممکن است برای این که طرز کار وسایل مختلف را ببیند دست به آزمایش‌های کوچکی بزند، مثلاً ظرف صابون مایع را در توالت فرنگی خالی کند و بعد سیفون را بکشد تا ببیند چه اتفاقی می‌افتد.
در این سن اتفاقات زیادی برای کودک در جریان است، بنابراین خیلی جای تعجب نیست اگر حواسش زود پرت می‌شود یا گاهی کارهایی را که از او خواسته‌اید فراموش می‌کند.
حرف‌زدن و ارتباط
کودکان حالا می‌توانند جملات امری پیچیده‌تری را اجرا کنند و افکار و احساسات خود را شرح دهند. کودکان هشت ساله به طور متوسط روزی بیست واژه جدید یاد می‌گیرند، و عمده این یادگیری از طریق شنیدن کتاب (که شما یا دیگران برایش می‌خوانید) یا خواندن کتاب است.
گفتگوهای دوطرفه او حالا طولانی‌تر و پیچیده‌تر است و قاعدتاً باید هر چه می‌گوید قابل‌فهم باشد. کودک در حدود هشت سالگی کم‌کم نحوه ابراز عقیده را یاد می‌گیرد و وقتی داستان یا اتفاقی را تعریف می‌کند بسیار پرانرژی و پرحرارت است. او قادر است از روی یک دستور آشپزی ساده غذا درست کند، بر اساس اتفاقات روزمره داستان بسازد، ایمیل یا پیام ارسال کند، و شب‌ها موقع خواب تنهایی کتاب بخواند.
حرکت
کودکان در این سن از این که حد توانایی بدنی خود را امتحان کنند لذت می‌برند. مهارت‌های حرکتی آنها در حال بهبود است: می‌توانند در یک مسیر زیگزاگ بدوند، از پله پایین بپرند، بالانس بزنند و توپ کوچکی را که به سمتشان پرت می‌شود در هوا بگیرند.
مهارت‌های حرکتی درشت کودکتان مانند دویدن برای شوت‌زدن به توپ یا طناب‌زدن به شکل یک پا در میان بهبود پیدا کرده است. البته این مهارت‌ها به این بستگی دارد که کودک چه قدر آنها را تمرین کند. ورزش‌های ساختارمند مانند کلاس تنیس یا فوتبال برای او مفید است، اما فعالیت‌هایی مانند آزادانه دویدن، جست‌وخیر کردن،َ پرتاب توپ و چیزهای دیگر، و بالانس و معلق زدن هم به همان اندازه مهم است.
مهارت‌های حرکتی ریز کودکتان حالا پیشرفت چشمگیری کرده است. او می‌تواند بدون کمک شما دندان‌هایش را مسواک بزند و سایر کارهای بهداشت شخصی را انجام دهد. او می‌تواند با قیچی شکل‌های پیچیده‌تری را ببرد. می‌تواند حروف را ریزتر بنویسد و جواب‌هایش را در کادر مشخص‌شده در کتاب درسی‌اش جا دهد.
زندگی روزمره و رفتار
در این سن زندگی کودک در خانواده، مدرسه، دوستان و فعالیت‌های بعد از مدرسه خلاصه می‌شود. او ممکن است سرگرمی‌هایی مانند جمع‌کردن کارت، صدف یا آدمک‌های کوچک داشته باشد.
استانداردها و ارزش‌های اخلاقی کودک در حال پرورش است، و شاید از درستی یا نادرستی بعضی مسائل با حرارت دفاع کند. آگاهی و توجه او نسبت به عملکرد دیگران نیز افزایش پیدا کرده است، که می‌تواند به مقایسه منجر شود: «اون بهتر از من نقاشی می‌کشه»، یا کودک شاکی شود که چرا خواهر یا برادرش چیزی را بیشتر از او دارد.
استقلال کودک حالا خیلی بیشتر از قبل است، و وقتی بزرگسالان از او انجام یا عدم‌انجام کاری را می‌خواهند می‌خواهد خودش هم در این مورد نظر دهد. حالا که مستقل‌تر است چه‌بسا بتواند از انجام کارهای خانه حداقل بعضی وقت‌ها لذت ببرد! اما گذراندن وقت با شما همچنان برای او خیلی مهم است.
در این سن همچنین ممکن است:
دوست داشته باشد جوک بگوید یا درباره مهارت‌هایش لاف بزند، مثلاً: «من می‌تونم ده تا همبرگر رو با هم بخورم!»
- حروف و اعداد را خیلی دقیق‌تر و بهتر بنویسد، البته همچنان ممکن است بعضی حروف را با هم قاطی کند، مانند «ت/پ» و «ف/و».
- مهارت خواندن او بهتر از نوشتن صحیح کلمات باشد.
- کم‌کم ارزش پول را بفهمد و به شمارش و پس‌انداز علاقه پیدا کند.
- به ظاهر خود و مد لباس و مو بیشتر توجه نشان دهد.
- تفاوت واقعی و غیرواقعی را خیلی بهتر از قبل متوجه شود.
- به استفاده از تکنولوژی علاقه داشته باشد و زمانی را پای کامپیوتر و تبلت و غیره بگذراند.
- متوجه شود که از دخترها و پسرها به خاطر جنسیتشان انتظاراتی وجود دارد.
کمک به رشد کودک از شش تا هشت سالگی
چند کار ساده را که در این سن می‌توانید برای کمک به رشد کودکتان انجام دهید در ادامه بخوانید:
با شناسایی و توجه به ویژگی‌ها و نقاط مثبت کودکتان به رشد عزت‌نفس و اعتمادبه‌نفس در او کمک کنید. وقتی در مدرسه آگاهی کودک از ضعف‌هایش بیشتر می‌شود و خود را با دیگران مقایسه می‌کند احتمال دارد گاهی حس عزت‌نفس در او کاهش پیدا کند.
بگذارید کودکتان ببیند که شما هم کارهای جدیدی می‌کنید و مرتکب اشتباه هم می‌شوید. به این ترتیب او می‌فهمد که اشتباه‌کردن موجب یادگیری و پیشرفت است، البته شرطش این است که ناامید نشود.
در فضای بسته و باز برای کودکتان فرصت‌های کشف و یادگیری ایجاد کنید. در داخل خانه او می‌تواند با وسایلی مانند فنجان، دماسنج، ذره‌بین و انواع شیشه و ... برای خود دست به آزمایش بزند. و برای استفاده و گشت‌وگذار در فضای باز می‌توانید به پارک یا طبیعت بروید.
برای بازی آزاد زمان فراهم کنید: نقش بازی در زندگی کودکتان همچنان خیلی مهم است. بگذارید او خودش انتخاب کند که می‌خواهد از این زمان بازی آزاد چه طور استفاده کند. مثلاً شاید بخواهد در فضای باز توپ‌بازی یا طناب‌بازی کند یا در اتاقش نقاشی بکشد.
با کودکتان کتاب بخوانید: با این که کودکتان مدرسه می‌رود کتاب‌خواندن در خانه همچنان به تقویت مهارت‌های مرتبط با سواد کمک می‌کند. اگر خواندن بلد است سعی کنید از او بخواهید برایتان کتاب بخواند. در این راستا همچنین می‌توانید با او فعالیت‌های مرتبط با سواد مانند قصه‌گویی و ساختن کتاب انجام دهید.
به کودک کمک کنید پیامد رفتارهایش را متوجه شود و مسائل را از دیدگاه دیگران ببیند. مثلاً می‌توانید چنین سوالاتی بپرسید: «به نظرت وقتی این کار رو می‌کنی مریم چه حسی پیدا می‌کنه؟»
به کودکتان درباره مسائل مختلف تبادل نظر و گفتگو کنید: این کار به تقویت پیوند شما با کودک کمک می‌کند و به او نشان می‌دهد که برای نظراتش ارزش قائل‌اید. با بالاتر رفتن سن کودک، در موقعیت‌های مناسب او را هم در تصمیم‌گیری‌های خانوادگی شرکت دهید.
به کودکتان یاد دهید با دخترها و پسرها رفتار برابر داشته باشد و به دختران و زنان احترام بگذارد.
مادر یا پدر یک کودک دبستانی بودن
شما به عنوان مادر یا پدر همیشه در حال یادگرفتن هستید. هیچ اشکالی ندارد نسبت به دانشتان اعتماد به نفس داشته باشید. اما ضمناً اشکالی هم ندارد گاهی اعتراف کنید که نمی‌دانید و سؤال کنید یا کمک بگیرید.
وقتی همه هوش و حواستان دارد صرف مراقبت از نوزاد می‌شود شاید یادتان برود یا وقت نکنید از خودتان هم مراقبت کنید. اما مراقبت از خودتان چه از نظر جسمی، چه از نظر ذهنی و چه از نظر عاطفی، به رشد و بالندگی هر چه بهتر کودکتان هم کمک می‌کند.
گاهی ممکن است کلافه و ناراحت شوید یا احساس کنید کم آورده‌اید. اشکالی ندارد کمی به خودتان زمان دهید تا آرام‌تر شوید. در این مدت کودک را در مکان امنی بگذارید یا از شخص دیگری بخواهید مدتی پیش او باشد. به اتاق دیگری بروید و نفس عمیق بکشید، یا به یکی از اعضای خانواده یا دوستتان زنگ بزنید و با او صحبت کنید تا حال و هوایتان عوض شود.
هیچ‌وقت کودک را نلرزانید، کتک نزنید یا مورد آزار کلامی قرار ندهید. شاید قصدتان این نباشد اما این کارها می‌تواند به او آسیب بزند.
منبع: raisingchildren.net.au
به این مطلب چه امتیازی می‌دهید؟
ارسال نظر
رشد کودک از شش تا هشت سالگی
