رشد نوزاد از شش تا هفت ماهگی

نکات کلیدی

• در شش تا هفت ‌ماهگی، اتفاقات زیادی در رشد کودک رخ می‌دهد.

• احتمالاً شاهد بروز احساسات و عواطف جدیدتر، ترس از غریبه‌ها، غان و غون کردن، روی زمین غلت‌زدن و خزیدن، و چیزهای خیلی بیشتری باشید.
• فعالیت‌هایی مانند صحبت‌کردن و گوش‌دادن، و شعر و آواز و کتاب خواندن به یادگیری و رشد کودکتان کمک می‌کند.
• اگر نگران رشد کودکتان هستید یا به حمایت نیاز دارید با پزشک یا پرستار خانوادگی خود مشورت کنید.

 

رشد نوزاد از شش تا هفت ماهگی

این سن برای کودک خیلی هیجان‌انگیز است. قدرت تخیل او دارد شروع به فعال‌شدن می‌کند. حافظه او هم بهتر شده است و آدم‌ها، اسباب‌بازی‌ها و کتاب‌های موردعلاقه‌اش بهتر در خاطرش می‌مانند.

عواطف و احساسات او همچنان در حال پرورش است. کودکتان خوشحالی و ناراحتی‌اش را به شما نشان می‌دهد و از لحن صدا و حالت نگاهتان متوجه احساسات شما هم می‌شود.

احتمالاً در او نشانه‌هایی از دلبستگی عمیق به خانواده و مراقبانش می‌بینید. شاید او بعضی اسباب‌بازی‌ها و کتاب‌هایش را به بعضی دیگر ترجیح دهد. در عین حال احتمالا نشانه‌هایی از اضطراب جدایی یا ترس از غریبه‌ها در او ببینید. خوب است بدانید که اضطراب جدایی و ترس از غریبه‌ها بخشی طبیعی از رشد کودک هستند.

در این سن احتمالاً کودک خیلی غان و غون کند. او احتمالاً بتواند وقتی اسم خودش را می‌شنود واکنش نشان دهد و وقتی به او می‌گویید «نه» کاری را که انجام می‌دهد متوقف کند. همچنین احتمالاً با ادا و حرکات بدن با شما ارتباط برقرار کند: مثلاً وقتی می‌خواهد بغلش کنید دو دستش را بالا بیاورد.

احتمالاً حالا دیگر دادن غذای جامد به کودک را شروع کرده باشید. وقتی دیگر غذا میل ندارد با پس‌زدن لقمه با دستش یا برگرداندن سرش این را به شما نشان می‌دهد. وقتی به او غذا می‌دهید، ممکن است اولین نشانه‌های دندان درآوردن را در او ببینید.

در این سن کودکتان می‌تواند هم به راست و هم به چپ غلت بزند و شروع می‌کند با خزیدن روی شکم خودش را این طرف و آن طرف بکشد. البته ممکن است از دست و زانویش استفاده کند و چهار دست و پا برود. حتی ممکن است اگر نگهش دارید بایستد و زانوهایش را خم و راست کند. 

کودکتان در هر لحظه در حال یادگیری است، و روش یادگیری‌اش معمولاً با گذاشتن اجسام در دهانش یا نگه‌داشتن آنها در دستش و تماشای دقیق آنهاست. او اسباب‌بازی‌هاش را به هم می‌کوبد یا تکان می‌دهد و اجسامی مانند آجرک‌های بازی را برمی‌دارد. وقتی چیزی را می‌خواهد که دستش به آن نمی‌رسد برمی‌گردد و شما را نگاه می‌کند تا کمک بخواهد.

در این سن، کودک همچنین ممکن است:

• بدون کمک بنشیند و از دست‌هایش برای حفظ تعادل استفاده کند.
• اشیاء کوچک‌تری را بردارد و برای کشیدن اجسام به سمت خودش از انگشت‌هایش استفاده کند.
• با دستش به تصویر خودش در آینه ضربه بزند.
• دنبال اجسامی که فقط بخشی از آنها پیداست بگردد (و آنها را پیدا کند).
• به موسیقی گوش دهد.

حتماً تعجب خواهید کرد که کودک برای رسیدن به شیء مورد علاقه‌اش می‌تواند چه فاصله دوری را روی پهلو بغلتد یا روی شکم بخزد تا خود را به آن برساند، بنابراین هیچ‌وقت بدون مراقبت او را روی مبل، تخت یا میز تعویض پوشک رها نکنید. همچنین خوب است نگاهی به گوشه و کنار بیندازید و ببینید چه طور می‌توانید خانه را ایمن کنید تا کودک با خیال راحت در آن حرکت کند. به ویدئو آموزشی ایمن کردن خانه برای کودکان نوپا مراجعه کنید.

کمک به رشد کودک در شش تا هفت‌ماهگی

چند کار ساده را که در این سن می‌توانید برای کمک به رشد کودک انجام دهید در ادامه بخوانید:

با کودک حرف بزنید، به او گوش کنید و پاسخ دهید: کودکتان به مکالمه علاقه دارد. صحبت درباره اتفاقات روزمره به او کمک می‌کند معنای کلمات را بفهمد. وقتی به غان‌وغون کردنش گوش می‌کنید و به آن پاسخ می‌دهید به رشد مهارت‌های زبانی،َ ارتباطی و پایه‌های سواد و یادگیری در مدرسه کمک می‌کنید. به علاوه باعث می‌شوید او احساس «شنیده‌شدن»، دوست‌داشته شدن و ارزشمندی کند.

با هم کتاب بخوانید: خواندن کتاب (شاید بد نباشد به مقاله فواید کتابخوانی برای کودکان هم سری بزنید.)، صحبت درباره تصاویر آن و قصه گفتن به پرورش تخیل کودک کمک می‌کند. چنین کارهایی بستر مناسبی برای یادگیری کلمات و جملات در ماه‌های بعد را نیز برای او فراهم می‌کند.

با هم بازی کنید: شعر و آواز بخوانید، با اسباب‌بازی بازی کنید و با هم صداهای خنده‌دار یا صدای حیوانات را درآورید. در این سن کودکتان از این که با شما همراهی کند و کاری را که انجام می‌دهید انجام دهد لذت می‌برد. بازی‌کردن شما با هم همچنین کمک می‌کند او احساس کند دوستش دارند و در امن و امان است.

گاهی در فضای باز بازی کنید: بودن در فضای باز همراه شما می‌تواند عرصه تجربه‌های مختلفی برای کودکتان باشد: چیزهای زیادی هست که ببیند، بو کند، بشنود، لمس کند. البته در فضای باز حواستان باشد که قواعد ایمنی زیر نور خورشید را رعایت کنید.

 

گاهی، مثلاً وقت‌هایی که کودک خسته یا گرسنه است، دلش نمی‌خواهد این کارها را انجام دهد. حواستان به سرنخ‌های کودک باشد تا متوجه شوید بس است و نیاز او چیست.

 

مادر یا پدر یک کودک هفت ‌ماهه بودن

شما به عنوان مادر یا پدر همیشه در حال یادگرفتن هستید. هیچ اشکالی ندارد نسبت به دانشتان اعتماد به نفس داشته باشید. اما ضمناً اشکالی هم ندارد گاهی اعتراف کنید که نمی‌دانید و سؤال کنید یا کمک بگیرید.

وقتی همه هوش و حواستان دارد صرف مراقبت از نوزاد می‌شود شاید یادتان برود یا وقت نکنید از خودتان هم مراقبت کنید. اما مراقبت از خودتان چه از نظر جسمی، چه از نظر ذهنی و چه از نظر عاطفی، به رشد و بالندگی هر چه بهتر کودکتان هم کمک می‌کند.

گاهی ممکن است کلافه و ناراحت شوید یا احساس کنید کم آورده‌اید. اشکالی ندارد کمی به خودتان زمان دهید تا آرام‌تر شوید. در این مدت کودک را در جای امنی مانند گهواره‌اش بگذارید یا از شخص دیگری بخواهید مدتی او را نگه دارد. به اتاق دیگری بروید و نفس عمیق بکشید، یا به یکی از اعضای خانواده یا دوستتان زنگ بزنید و با او صحبت کنید تا حال و هوایتان عوض شود.

هیچ‌وقت کودک را نلرزانید. لرزش ممکن است باعث خونریزی در داخل مغز او و حتی آسیب دائمی به آن شود.

هیچ اشکالی ندارد کمک بگیرید. اگر احساس می‌کنید دربرابر مسؤولیت‌ها و مراقبت از کودکتان کم آورده‌اید.

 

چه زمانی باید نگران رشد کودک بود

اگر نگران مشکلات زیر هستید یا هر یک از آنها را در کودک هفت‌ماهه دیدید به پرستار یا پزشک مراجعه کنید:

دیدن، شنیدن و ارتباط

• با شما ارتباط چشمی برقرار نمی‌کند، اجسام در حال حرکت را با نگاهش دنبال نمی‌کند، یا عنبیه چشم‌هایش بیشتر وقت‌ها در گوشه داخلی چشم یا گوشه خارجی آن قرار گرفته است.
• غان و غون نمی‌کند.
• سرش را به سمت صداهای محیط یا صدای آدم‌ها نمی‌چرخاند.

رفتار

• علامتی از خوشحالی یا ناراحتی نشان نمی‌دهد.
• نسبت به مراقبانش حسی ندارد: مثلاً به شما لبخند نمی‌زند.
• حرکت
• غلت نمی‌زند.
• سر و دست‌ و پایش خیلی شل و آویزان یا خیلی سفت و بی‌حرکت است. 
• نمی‌تواند به کمک شما بنشیند یا بایستد.
• از یکی از دست‌هایش خیلی بیشتر از دست دیگرش استفاده می‌کند.

 

علاوه بر موارد بالا، اگر متوجه شدید کودک مهارتی را که قبلاً داشته از دست داده است، به متخصص سلامت کودکان مراجعه کنید.

ضمناً اگر خود یا همسرتان نشانه‌هایی از افسردگی پس از زایمان در زنان و افسردگی پس از زایمان در مردان دارید لازم است به پرستار یا پزشک مراجعه کنید. نشانه‌های افسردگی پس از زایمان عبارت است از بی‌دلیل غمگین بودن یا گریه‌کردن، زودرنجی، کم‌شدن تاب و تحمل، و احساس اضطراب و نگرانی شدید.

 

منبع: raisingchildren.net.au