وحشت شبانه کودکان

نکات کلیدی

• منظور از وحشت شبانه زمانی است که کودک در حالی که در خواب عمیق است ترسیده و پریشان به نظر می‌رسد.
• وحشت شبانه به فرزندتان آسیبی نمی‌رساند و او صبح روز بعد آن را به یاد نخواهد داشت.
• وقتی فرزندتان دچار وحشت شبانه می‌شود او را از خواب بیدار نکنید. اجازه دهید این حالت سپری شود و بعد به او کمک کنید آرام در جایش بخوابد.

 

منظور از وحشت شبانه یا هراس شبانه در کودکان چیست؟

منظور از وحشت شبانه (یا وحشت خواب) زمانی است که کودک در حالی که در خواب عمیقی به سر می‌برد ناگهان بسیار ترسیده و پریشان می‌شود. و از آنجایی که در خواب عمیق است به‌راحتی هم بیدار نمی‌شود.

در طول وحشت شبانه، شاید به نظر برسد کودک دچار هراس عصبی شده است. ممکن است سرعت ضربان قلب و تنفسش به شدت بالا رود و بدنش عرق کند. حتی ممکن است به نظر برسد که بیدار است، برای مثال شاید چشمانش باز باشد یا شاید گریه کند. بعضی از کودکان حتی ممکن است بلند شوند و بنشینند، یا از رختخواب خارج شوند و این طرف و آن طرف بدوند.

ولی کودک در طول وحشت شبانه واقعاً خواب است، و به همین دلیل وقتی کسی می‌خواهد او را آرام کند فایده‌ای ندارد. بلکه کودک ممکن است گیج و بهت‌زده به نظر برسد و حرف‌های بی‌ربط بگوید.

وحشت شبانه معمولاً ناگهانی اتفاق می‌افتد و شروعش معمولاً همراه با یک فریاد یا جیغ است. وحشت شبانه معمولاً پس از 10 تا 15 دقیقه آرام می‌شود ولی ممکن است طولانی‌تر هم باشد. وحشت شبانه در یک شب معمولاً فقط یک بار اتفاق می‌افتد. بعضی از کودکان چند هفته یا چند ماه هر شب دچار وحشت شبانه می‌شوند تا این که متوقف می‌شود.

وحشت شبانه ممکن است شما را بترساند ولی آسیبی به کودک نمی‌رساند. کودک صبح روز بعد آن را به خاطر نمی‌آورد و نمی‌داند که شب قبل خواب بدی دیده یا ترسیده‌ است.

اگر کودک وحشت شبانه دارد چه باید کرد؟

در زیر می‌توانید در مورد بایدها و نبایدها هنگام رخ دادن وحشت شبانه بخوانید:

• در هنگام رخ دادن وحشت شبانه کودک را بیدار نکنید. اگر او را بیدار کنید احتمالاً فقط با یک کودک گیج و بهت‌زده مواجه خواهید شد. اگر او را بیدار نکنید وحشت شبانه کودک سریع‌تر به پایان می‌رسد و کودک اصلاً آن را به خاطر نخواهد آورد.
• صبر کنید تکان‌ها و تقلاهای کودک تمام شود. بعد او را به رختخوابش برگردانید (اگر از آن خارج شده‌) و رو اندازش را رویش بیندازید. کودکان معمولاً در این مرحله خیلی زود به خواب آرام و راحتی فرو می‌روند. اما اگر فکر می‌کنید فرزندتان ممکن است آسیب ببیند، نزدیکش بمانید تا نگذارید اعضای بدنش به دیواره تخت یا سایر موانع برخورد کند.
• برای کودک یک مراسم خواب متشکل از کتاب خواندن یا قصه خواب داشته باشید. مراسم خواب کودکان را برای خواب آماده می‌کند و باعث می‌شود بیشتر بخوابند. علت وحشت شبانه در بعضی کودکان کمبود خواب است.
• اگر فرزند شما هر شب سر یک ساعت مشخص دچار وحشت شبانه می‌شود، نیم ساعت قبل از آن زمان با ملایمت او را بیدار کنید و بعد کمکش کنید دوباره بخوابد. این روش برای بعضی از کودکان مؤثر است.
• اگر فرزندتان در زمان وقوع هراس شبانه از تختش خارج می‌شود و در خانه این طرف و آن طرف می‌رود، مطمئن شوید که اتاقش و هر جای دیگری از خانه که ممکن است به آنجا برود برای کودک ایمن باشد.
• وحشت شبانه در کودکان دو تا چهار ساله از همه رایج‌تر است، اما در سنین دیگر تا دوازده‌سالگی هم ممکن است اتفاق بیفتد. در بیشتر این کودکان، این وحشت‌ها با شروع دوران بلوغ پایان می‌پذیرد.

 

چه زمانی باید برای وحشت شبانه کودک کمک گرفت؟

اگر فرزندتان دچار وحشت شبانه می‌شود و مشکلات تنفسی مانند خروپف کردن هم دارد، او را پیش پزشک عمومی ببرید تا پزشک گوش، بینی و حلق او را معاینه کند.

داشتن یک دفتر برای ثبت زمان و مکان به خواب رفتن فرزندتان و تعداد دفعات وحشت شبانه او می‌تواند بسیار مفید باشد. اگر فکر می‌کنید فرزندتان خواب خوبی ندارد، یا وحشت شبانه در او پرتکرار و شدید است یا بیشتر از چند ماه‌‌ است که اتفاق می‌افتد می‌توانید این اطلاعات را در اختیار پزشک قرار دهید.

 

عامل وحشت شبانه در کودکان چیست؟

یک عامل بسیار رایج در دچار شدن کودکان به وحشت شبانه نداشتن خواب خوب و کافی است.

در دوران بیماری نیز احتمال دچار شدن به وحشت شبانه بیشتر می‌شود. تب و بعضی داروها احتمال وقوع وحشت شبانه را افزایش می‌دهند.

عامل وحشت شبانه می‌تواند ژنتیکی باشد. اگر فرد دیگری در خانواده دچار وحشت شبانه بوده ‌است احتمال دچارشدن فرزند شما بیشتر می‌شود.

 

وحشت شبانه و کابوس

وحشت شبانه با کابوس متفاوت است. کودک معمولاً بعد از دیدن کابوس بیدار و پریشان می‌شود، ولی در زمان وقوع وحشت شبانه خواب است و بعد از بیدار شدن هم آن را به یاد نمی‌آورد.

وحشت شبانه معمولاً در ساعات اولیه خواب یعنی هنگامی که کودک در خواب عمیق است اتفاق می‌افتد، در حالی که کابوس معمولاً در نیمه دوم خواب یعنی هنگامی که کودک در مرحله خواب سبک و خواب‌دیدن است اتفاق می‌افتد.

وحشت شبانه به اندازه کابوس در کودکان رایج نیست، ولی از هر بیست کودک یک کودک به آن دچار می‌شود. 

لازم است رفتار شما در مورد وحشت شبانه با رفتار شما هنگام کابوس متفاوت باشد. دلیلش این است که کودکی که کابوس دیده ممکن است از خواب بیدار شود، کابوس خود را به یاد بیاورد و ناراحتی کند، در صورتی که این اتفاق در کودکی که دچار وحشت شبانه می‌شود نمی‌افتد. برای کسب اطلاعات بیشتر مقاله کابوس را بخوانید.

 

منبع: raisingchildren.net.au